Najnowsze Gazetki
Wyjmujesz produkt z szafki, widzisz minioną datę i zastanawiasz się, czy od razu go wyrzucić. Sama liczba nie wystarczy do podjęcia decyzji. Najpierw przeczytaj słowa przed datą, a następnie sprawdź warunki przechowywania i informację dotyczącą otwarcia opakowania.
Gazetki
Przed zakupami sprawdź gazetki
Aktualne gazetki pomogą Ci zaplanować zakupy.
Jeśli chcesz wiedzieć, jak czytać daty ważności na produktach spożywczych, zacznij od rozróżnienia dwóch oznaczeń: „należy spożyć do” oraz „najlepiej spożyć przed”. Potem połącz tę wiedzę z prostym porządkiem w lodówce i szafce. To pomaga wykorzystać jedzenie na czas, zamiast szukać sposobu na uratowanie go dopiero po terminie.
Dwa oznaczenia, dwa różne znaczenia
Najważniejsze są słowa przed datą: „należy spożyć do” dotyczy przydatności do spożycia, a „najlepiej spożyć przed” — minimalnej trwałości.
Potoczne określenie „data ważności” obejmuje różne informacje. Przy oznaczeniu „należy spożyć do” nie przedłużaj terminu na podstawie prawidłowego wyglądu czy zapachu. Przy „najlepiej spożyć przed” chodzi o inną informację: po wskazanej dacie właściwości produktu mogą się zmieniać, ale sama data nie rozstrzyga jeszcze o jego stanie.
Nie przypisuj oznaczenia wyłącznie do kategorii jedzenia. Zamiast zakładać, że wszystkie produkty z danej półki mają taki sam rodzaj terminu, przeczytaj konkretne opakowanie.
| Oznaczenie | Co opisuje | Jak je traktować |
|---|---|---|
| Należy spożyć do | Termin przydatności do spożycia, związany z bezpieczeństwem żywności. | Nie spożywaj produktu po tej dacie. Wcześniej również przestrzegaj warunków przechowywania. |
| Najlepiej spożyć przed / najlepiej spożyć przed końcem | Datę minimalnej trwałości, odnoszącą się do zachowania właściwości produktu przy odpowiednim przechowywaniu. | Nie traktuj upływu daty jako automatycznego dowodu zepsucia ani jako gwarancji, że produkt nadal nadaje się do spożycia. |
Przeczytaj całą etykietę, nie tylko cyfry
Znajdź opis daty i odpowiadający mu nadruk; pojedynczy ciąg cyfr może oznaczać coś innego niż termin spożycia.
Data bywa nadrukowana na wieczku, zgrzewie albo spodzie pudełka, podczas gdy jej opis znajduje się w innym miejscu. Jeśli widzisz polecenie „patrz na opakowaniu”, odszukaj wskazany nadruk i połącz go z pełnym zwrotem z etykiety.
Nie myl terminu z numerem partii ani datą produkcji. Nie dopowiadaj też brakującego dnia, gdy oznaczenie wskazuje miesiąc i rok. Odczytaj zapis zgodnie z towarzyszącym mu opisem. Jeśli nadruk jest nieczytelny, zapytaj sprzedawcę lub producenta, zamiast zgadywać.
- Odszukaj zwrot poprzedzający datę.
- Sprawdź, gdzie producent umieścił właściwy nadruk.
- Przeczytaj warunki przechowywania oraz zalecenia po otwarciu.
- Zachowaj te informacje, jeśli zdejmujesz kartonik lub przekładasz zawartość.
Połącz datę z warunkami przechowywania
Termin na opakowaniu trzeba czytać łącznie z warunkami przechowywania; przyszła data nie zastępuje prawidłowego obchodzenia się z produktem.
Informacji o terminie nie odrywaj od zaleceń producenta. Sprawdź, czy produkt wymaga chłodzenia, suchego miejsca albo ochrony przed światłem. Uwzględnij również ewentualną zmianę warunków po otwarciu.
Jeżeli wiesz, że produkt był przechowywany niezgodnie z instrukcją, nie uznawaj go za odpowiedni do spożycia tylko dlatego, że data jeszcze nie minęła. Przy wątpliwościach dotyczących konkretnego opakowania szukaj wyjaśnienia u producenta, zamiast stosować zasady zapamiętane dla innej żywności.
W domu wybieraj miejsce zgodnie z etykietą. Wygodny koszyk czy wolna półka nie powinny decydować o warunkach przechowywania.
Oznaczaj otwarte opakowania
Zapisuj datę otwarcia i stosuj instrukcję dla konkretnego produktu, bez zastępowania jej uniwersalną regułą.
Po otwarciu nie kieruj się wyłącznie dużą datą z przodu opakowania. Producent może podawać osobny czas wykorzystania oraz inne warunki przechowywania. Otwarcie nie rozpoczyna też nowego terminu, który pozwala przekroczyć oznaczenie „należy spożyć do”.
Zapisz datę otwarcia na małej naklejce albo bezpośrednio na opakowaniu, nie zasłaniając instrukcji. Jeżeli etykieta podaje okres wykorzystania po otwarciu, dopisz wynikający z niego termin. Nie ustalaj własnej liczby dni dla wszystkich sosów, napojów czy przetworów.
Gdy przesypujesz produkt do pojemnika, zachowaj etykietę lub przepisz nazwę, oznaczenie daty, zalecenia i numer partii. Sam napis „kasza” nie pozwoli później odtworzyć informacji z wyrzuconej torebki.
- Nazwa produktu: przepisana z opakowania.
- Otwarto: dzień, miesiąc i rok.
- Po otwarciu: zalecenie producenta.
- Data z opakowania: razem ze zwrotem, który ją poprzedza.
Nie traktuj zapachu jako testu bezpieczeństwa
Ocena wyglądu i zapachu ma ograniczenia: może ostrzec przed problemem, ale nie stanowi dowodu bezpieczeństwa.
Wygląd i zapach mogą ujawnić niepokojące zmiany, ale ich brak nie potwierdza bezpieczeństwa. Nie próbuj produktu wyłącznie po to, by sprawdzić, czy nadaje się do jedzenia. Taka ocena nie unieważnia oznaczenia „należy spożyć do”.
Przy oznaczeniu „najlepiej spożyć przed” unikaj obu skrajności: automatycznego wyrzucania tylko z powodu daty i automatycznego uznawania zawartości za dobrą. Uwzględnij instrukcję, historię przechowywania oraz stan opakowania i produktu. Jeśli nie potrafisz rozstrzygnąć wątpliwości, nie eksperymentuj.
Nie ma jednego dodatkowego okresu, który można dopisać do każdego produktu po upływie daty minimalnej trwałości. Różne produkty i opakowania wymagają odrębnej oceny.
Ustaw zapasy według terminu wykorzystania
Ustawiaj żywność według kolejności potrzebnego wykorzystania, z zachowaniem właściwych warunków przechowywania.
W obrębie miejsca odpowiedniego dla danej żywności ustawiaj z przodu produkty wymagające wcześniejszego wykorzystania. Nowe zakupy wkładaj za nimi dopiero po porównaniu etykiet. Późniejszy zakup nie zawsze oznacza późniejszy termin.
Możesz wyznaczyć niewielką strefę „wykorzystaj najpierw”, ale nie przenoś do niej produktów kosztem wymaganych warunków przechowywania. W szafce wystarczy rząd opakowań z widocznymi datami. W lodówce podobne zadanie może spełnić wybrane miejsce w odpowiedniej części urządzenia.
Porównuj również zalecenia po otwarciu. Otwarty produkt może wymagać wcześniejszego wykorzystania niż zamknięty, mimo późniejszej daty nadrukowanej na opakowaniu. Notatka o otwarciu pomaga zauważyć tę różnicę.
- Porównaj daty przed dołożeniem nowych zakupów.
- Obróć etykiety tak, żeby dało się je odczytać.
- Uwzględnij instrukcje dotyczące otwartych opakowań.
- Przed zakupami sprawdź produkty stojące z przodu.
Kupuj ilość, którą rzeczywiście wykorzystasz
Dobieraj ilość do realnego wykorzystania przed terminem i do zaleceń obowiązujących po otwarciu.
Przed zakupem kolejnego opakowania sprawdź, czy nie masz już otwartego odpowiednika. Przy wyborze wielkości zastanów się, czy wykorzystasz zawartość zgodnie z instrukcją po otwarciu. Większe opakowanie nie będzie praktycznym wyborem, jeśli jego część regularnie trafia do kosza.
Produkt z krótszym pozostałym terminem wybieraj wtedy, gdy masz konkretny plan wykorzystania go na czas. Nie dokładaj kilku sztuk tylko dlatego, że wyglądają na korzystny zakup. Ograniczanie strat zaczyna się przy półce sklepowej, a nie dopiero podczas porządkowania lodówki.
Zacznij od etykiety i jednej uporządkowanej półki
Zacznij od jednej półki: przeczytaj pełne oznaczenia, sprawdź zalecenia po otwarciu i przesuń do przodu produkty wymagające wcześniejszego wykorzystania. Przy najbliższym otwieraniu opakowania zapisz datę, zamiast liczyć na pamięć.
Ograniczanie marnowania nie polega na przekraczaniu terminów za wszelką cenę. Najwięcej możesz zrobić wcześniej: kupować odpowiednie ilości, zachowywać etykiety i regularnie sprawdzać zapasy. Dzięki temu decyzja o wykorzystaniu produktu będzie oparta na czymś więcej niż samej liczbie na opakowaniu.